పెద్దవాగు నీటిపారుదల ప్రాజెక్ట్ దాదాపు రెండు సంవత్సరాల తరువాత పెద్ద ఉల్లంఘనకు గురైంది, ఆంధ్రప్రదేశ్ మరియు తెలంగాణ నిధులు పంచుకోవడంపై ఇంకా నిర్ణయం తీసుకోలేదు. పలుమార్లు హామీలు ఇచ్చినా పునర్నిర్మాణ పనులు ప్రారంభం కాకపోవడంతో రైతులు అనేక పంటలు నష్టపోయారు.
నవీకరించబడింది – 1 మే 2026, 06:45 PM
కొత్తగూడెం: తెలంగాణ మరియు ఆంధ్రప్రదేశ్ సరిహద్దులో ఉన్న ఉమ్మడి నీటిపారుదల ప్రాజెక్టు అయిన పెద్దవాగు ప్రాజెక్ట్ జూలై 2024 లో ఉల్లంఘించిన తరువాత నిరుపయోగంగా ఉండి, దాని పునరుద్ధరణ సంకేతాలు కనిపించడం లేదు.
జిల్లాలోని అశ్వారావుపేట మండలం గుమ్మడవల్లి వద్ద మధ్యతరహా నీటిపారుదల ప్రాజెక్టు మరమ్మతులు చేపడితే ఫలితం ఉండదని భావించి పునర్నిర్మాణంపై ఇరు రాష్ట్రాల ప్రభుత్వాలు ఇంకా అవగాహనకు రాలేదు.
జూలై 18, 2024న దాని పరీవాహక ప్రాంతంలో భారీ వర్షాల కారణంగా భారీగా ఇన్‌ఫ్లోలు వచ్చిన తర్వాత పనిచేయని క్రెస్ట్ గేట్లను ఎత్తివేయడంలో అధికారులు విఫలమవడంతో ప్రాజెక్ట్ 250 మీటర్ల పొడవైన ఉల్లంఘనకు గురైంది.
స్పిల్‌వే ఎడమవైపున నిర్మించిన రింగ్‌బండ్‌ పనుల్లో నాణ్యత లోపించిందన్న ఆరోపణలతో అదే ఏడాది సెప్టెంబర్‌ మొదటి వారంలో వరదల కారణంగా కొట్టుకుపోయింది. ఈ ఘటనతో రెండు రాష్ట్రాల రైతులకు తీవ్ర నష్టం వాటిల్లింది.
40,000 క్యూసెక్కుల నిల్వ సామర్థ్యం ఉన్న ఈ ప్రాజెక్టు 1981లో పూర్తయింది మరియు దాదాపు 16,000 నుండి 16,500 ఎకరాలకు సాగునీరు అందిస్తుంది, ఇందులో 2,360 ఎకరాలు తెలంగాణలో, మిగిలినవి ఏపీలో ఉన్నాయి.
ఉమ్మడి ప్రాజెక్టు కావడంతో పునర్నిర్మాణానికి ఏపీ నుంచి 80 శాతం, తెలంగాణ నుంచి 20 శాతం చొప్పున నిధులు కేటాయించాల్సి ఉంది. హైదరాబాద్, అమరావతిలో పలు ఉన్నత స్థాయి సమావేశాలు జరిగినా నిధుల పంపకంపై ఎలాంటి నిర్దిష్ట నిర్ణయం తీసుకోలేదు.
ప్రాజెక్టు నీటి నిల్వ సామర్థ్యాన్ని 80 వేల క్యూసెక్కులకు పెంచుతామని, ప్రాజెక్టు పునర్నిర్మాణంలో భాగంగా అదనంగా మూడు గేట్లను ఏర్పాటు చేస్తామని తెలంగాణ వ్యవసాయ శాఖ మంత్రి తుమ్మల నాగేశ్వరరావు హామీ ఇప్పటికీ కార్యరూపం దాల్చలేదు.
ప్రాజెక్టు పునర్నిర్మాణానికి ఏపీ, తెలంగాణ ప్రభుత్వాలు తక్షణమే చర్యలు తీసుకోవాలని కోరుతూ సీపీఐ ఏపీ రాష్ట్ర కార్యదర్శి జి ఈశ్వరయ్య, కొత్తగూడెం జిల్లా కార్యదర్శి షేక్‌ సాబీర్ పాషా ఆధ్వర్యంలో ఏప్రిల్‌లో పాదయాత్ర చేపట్టారు.
500 కోట్లు కేటాయించాలని కోరుతూ ఈశ్వరయ్య తెలంగాణ ముఖ్యమంత్రి రేవంత్ రెడ్డి, ఏపీ ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడులకు లేఖ రాశారు. రెండు రాష్ట్రాల్లో రైతులు ఇప్పటికే నాలుగు పంటలు నష్టపోయారని, పునర్నిర్మాణ పనులు ఇంకా ప్రారంభం కాకపోవడంతో మరో పంటను నష్టపోయే అవకాశం ఉందని సాబీర్ పాషా పేర్కొన్నారు.
కాగా, ఏప్రిల్‌లో ప్రాజెక్టును సందర్శించిన గోదావరి రివర్ మేనేజ్‌మెంట్ బోర్డు (జిఆర్‌ఎంబి) చైర్మన్ పి దోర్జే గ్యంబా ప్రాజెక్టుకు పూర్వ వైభవం తీసుకొస్తామని రైతులకు హామీ ఇచ్చారు.
