మహిళా రిజర్వేషన్ సవరణ బిల్లు మరియు వివాదాస్పద డీలిమిటేషన్ కమిషన్ బిల్లుపై ప్రస్తుతం భారతదేశంలోని రాజకీయ దృశ్యం రణరంగంగా ఉంది. ఎన్‌డిఎ ప్రభుత్వం మాస్టర్‌స్ట్రోక్‌గా భావించినది తీవ్ర ప్రతిష్టంభనగా మారింది.
ఇక్కడ పరిస్థితి యొక్క దూకుడు విచ్ఛిన్నం, ఉత్తరం మరియు దక్షిణాల మధ్య ఘర్షణ మరియు పార్లమెంటు అంతస్తు నుండి హై-ఆక్టేన్ డ్రామా.
డీలిమిటేషన్ ట్రాప్: మోడీ మ్యాజిక్ మసకబారిందా?
మహిళా రిజర్వేషన్ బిల్లును డీలిమిటేషన్ ప్రక్రియతో ముడిపెట్టి బుల్‌డోజ్‌ చేసేందుకు ఎన్‌డీఏ ప్రభుత్వం చేసిన ప్రయత్నం అద్భుతంగా విఫలమైంది. ప్రధానమంత్రి మోడీని “మహిళల ఛాంపియన్”గా చూపించాలని బిజెపి లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నప్పటికీ, ప్రతిపక్షాలు మరియు తటస్థ పార్టీలు కూడా “ట్రోజన్ హార్స్”ని చూసాయి.
* ద సౌత్ ఫ్యూరీ: MK స్టాలిన్ వంటి నాయకుల నేతృత్వంలోని దక్షిణాది రాష్ట్రాలు డీలిమిటేషన్‌ను తమ రాజకీయ ఔచిత్యానికి మరణ శాసనంగా భావిస్తాయి. మహిళల సీట్లను జనాభా ఆధారిత జనాభా గణనతో అనుసంధానం చేయడం ద్వారా, ఉత్తరాది (అధిక వృద్ధితో) అధికారాన్ని పొందుతుంది, అయితే దక్షిణాది (విజయవంతంగా కుటుంబ నియంత్రణను అమలు చేసినది) జరిమానా విధించబడుతుంది.
* వ్యూహాత్మక తప్పిదం: ఒక ఉదాత్తమైన కారణాన్ని (మహిళల హక్కులు) పోలరైజింగ్ (రీడ్రాయింగ్ నియోజకవర్గాలు)తో విలీనం చేయడం ద్వారా ప్రభుత్వం ప్రతిపక్షాలకు లోడ్ చేసిన తుపాకీని అందజేసిందని విమర్శకులు వాదించారు. “మోడీ మానియా” ఈసారి ప్రాంతీయ సత్రాలను హిప్నోటైజ్ చేయడంలో విఫలమైంది; వారు PM యొక్క కథనం కంటే ప్రాంతీయ మనుగడను ఎంచుకున్నారు.
సబ్-కోటాస్ యుద్ధం: రాహుల్ గాంధీ యొక్క OBC గాంబిట్
బిజెపి “మహిళల రక్షకుని” బిరుదును పేర్కొంటుండగా, రాహుల్ గాంధీ సామాజిక న్యాయం వైపు కథనాన్ని నడిపించారు. 33% రిజర్వేషన్‌లో ఓబీసీ సబ్‌కోటా కల్పించాలన్న కాంగ్రెస్ డిమాండ్ నాడిని తాకింది.
* వాదన: ఒబిసి కోటా లేకుండా ఈ బిల్లు భారతదేశపు వెన్నెముకలను అవమానించడమేనని రాహుల్ గాంధీ ప్రభుత్వంపై మండిపడ్డారు.
* తెలంగాణ అంశం: తెలంగాణలో స్థానిక సంస్థల్లో 42% ఓబీసీ కోటా విజయం సాధించిన నేపథ్యంలో బీజేపీని ‘‘వెనుకబడిన వర్గ వ్యతిరేకి’’గా చిత్రీకరించేందుకు కాంగ్రెస్ దీన్ని బ్లూప్రింట్‌గా ఉపయోగించుకుంటోంది.
పార్లమెంట్ నుండి ఫ్లాష్ పాయింట్లు:
చర్చలు కేవలం మర్యాదపూర్వక విభేదాలు కాదు; అవి మాటల యుద్ధాలు. నేల నుండి అత్యంత కుట్టిన కొన్ని కోట్‌లు ఇక్కడ ఉన్నాయి:
“ఈ బిల్లు బ్యాంక్ జారీ చేసిన ‘ఎలక్షన్ పోస్ట్-డేటెడ్ చెక్’ విఫలమవుతోంది. మీరు 2029లో మహిళా శక్తికి హామీ ఇస్తున్నారు, కానీ మీరు ఈ రోజు వారి మౌనాన్ని డిమాండ్ చేస్తున్నారు.”
– డీలిమిటేషన్ వల్ల జరిగిన జాప్యంపై ప్రతిపక్ష సభ్యుడు.
“మీరు ‘నారీ శక్తి’ (మహిళా శక్తి) గురించి మాట్లాడుతున్నారు, కానీ ‘OBC శక్తి’ ఎక్కడ ఉంది? భారత ప్రభుత్వంలోని 90 మంది కార్యదర్శులలో, కేవలం 3 మంది మాత్రమే OBCలు ఉన్నారు. ఇది మీ ప్రాతినిధ్య సంస్కరణనా?”
– రాహుల్ గాంధీ (INC)
“దక్షిణాది పురోగతికి శిక్షించవద్దు. డీలిమిటేషన్ అనేది ప్రజాస్వామ్య వ్యాయామం కాదు; ఇది మన హక్కులపై జనాభా దండయాత్ర.”
– డీఎంకే సీనియర్ నాయకుడు.
“అవకాశాల తలుపులు తెరిచినప్పుడు, ప్రతిపక్షం కీలును బద్దలు కొట్టడానికి ప్రయత్నించిన చరిత్ర గుర్తుంచుకుంటుంది.”
– బిల్లును సమర్థిస్తున్న కేంద్ర మంత్రి (బీజేపీ).
సవరణను సజావుగా ఆమోదించడంలో వైఫల్యం శాసన ప్రక్రియను వీధి పోరాటంగా మార్చింది.
1. గెజిటెడ్ ఐరనీ: 2023 చట్టం “అమలులో ఉంది” అని పేర్కొంటూ ప్రభుత్వం గెజిట్ నోటిఫికేషన్‌ను జారీ చేయడంలోని వంచనను కాంగ్రెస్ ఎత్తి చూపింది, అదే రోజు సాయంత్రం వారు దానిని మార్చడానికి సవరణపై చర్చిస్తున్నారు. ఇది అంతర్గత సమన్వయం లేకపోవడాన్ని లేదా ముఖాన్ని కాపాడుకోవడానికి తీరని ప్రయత్నాన్ని సూచిస్తుంది.
2. లిట్మస్ టెస్ట్‌గా రాష్ట్ర ఎన్నికలు: పశ్చిమ బెంగాల్ మరియు తమిళనాడు ఎన్నికలకు వెళుతున్న తరుణంలో, మమతా బెనర్జీ మరియు ఎంకె స్టాలిన్ బిల్లు స్టాల్‌ను “నియంతృత్వంపై సమాఖ్యవాదం” విజయంగా ముద్రిస్తున్నారు.
3. 2029 ఆయుధం: రెండు వైపులా ఇప్పుడు వారి “అస్త్ర” (ఆయుధం) ఉంది. బిజెపి “ప్రతిపక్షం నిరోధించిన మహిళల పురోగతి”పై ప్రచారం చేస్తుంది, అయితే భారత కూటమి “దక్షిణాది గొంతులను దొంగిలించడానికి బిజెపి ప్రయత్నించింది మరియు OBCలను విస్మరించింది” అని అరుస్తుంది.
తీర్పు –
ప్రతిపక్షం ఉచ్చులో పడిందా, లేదా మోడీ తన చేతిని ఓవర్‌ప్లే చేశారా? జనాభా లెక్కలు మరియు డీలిమిటేషన్‌ను మహిళల హక్కులకు అనుసంధానం చేయడం ద్వారా, ప్రభుత్వం ప్రతిష్టంభనను సృష్టించింది, అది పరిష్కరించడానికి సంవత్సరాలు పట్టవచ్చు. “ఛాంపియన్” కిరీటం జారిపోతోంది మరియు భారతదేశ ఓటర్ల హృదయం కోసం జరుగుతున్న యుద్ధం ఇప్పుడిప్పుడే గణనీయంగా చీలిపోయింది.
వెయిట్ అండ్ సీ: NDA పలచబరిచిన సంస్కరణతో తిరిగి వస్తుందా లేదా వారు డీలిమిటేషన్-రిజర్వేషన్ కాంబోలో రెట్టింపు చేస్తారా?
